Clément Bardot/Wikimedia Commons
yellowstone warm meer caldera

Supervulkaan herbergt veel meer magma dan verwacht

Een 3D-computermodel laat tweemaal zo veel gesmolten gesteente onder de supervulkaan in Yellowstone zien dan gedacht.

De supervulkaan in Yellowstone National Park in Wyoming, VS, is een slapende reus. Als hij ooit uitbarst, zouden naar schatting 90.000 mensen omkomen.

Bovendien zou er een 3 kilometer hoge aswolk ontstaan die zich over 1600 kilometer verspreidt, waardoor het zonlicht wordt geblokkeerd en de aarde afkoelt.

Daarom is dit een van de best bestudeerde en bewaakte vulkanen ter wereld.

Nu heeft een team wetenschappers van de universiteit van Californië aangetoond dat de vulkaan tweemaal zo veel magma bevat als eerder werd gedacht. Hun bevindingen zijn gepubliceerd in het tijdschrift Science.

supervulkan

Nasjonalparken Yellowstone syder av vulkansk aktivitet. To magmakamre på mellom ti og femti kilometers dyp inneholder til sammen nesten 60 000 kubikkilometer magma.

© shutterstock

Lees ook:

Golven in 3D

Onder de caldera – de kraterformatie die na een vulkaanuitbarsting ontstaat – van Yellowstone ligt een enorm magmareservoir.

De hoeveelheid van dit vloeibare gesteente helpt wetenschappers te bepalen hoe dicht een vulkaan bij een uitbarsting is.

Het team wilde een nieuwe methode testen om na te gaan hoeveel magma de supervulkaan bevat, in welke staat hij verkeert en hoe hij zich uitstrekt onder de grond.

Het is niet eenvoudig om onder het aardoppervlak te kijken – vooral niet in magma van 800 °C.

yellowstone magma supervulkaan

Illustratie van de bodem van Yellowstone. Het vele magma heeft een uniek landschap van geisers en warmwaterbronnen gecreëerd.

© National Park Service

Daarom gebruikten ze een nieuwe tomografische beeldverwerkingsstechniek om seismische golven te analyseren die tussen 2000 en 2018 zijn opgevangen.

Om de vele stuiterende en reflecterende trillingen in de verzamelde gegevens beter te kunnen interpreteren, maakten ze gebruik van zogeheten volledige golfvorminversie, een type software waarin extra data van de golven wordt gemodelleerd om een preciezer beeld van de golfsnelheid te krijgen.

Zo konden ze met een supercomputer onderzoeken hoe de snelheid van de gemeten golven op verschillende diepten is veranderd.

Door de seismische golven in drie dimensies te modelleren, ontstond een completer beeld van de massa onder Yellowstone.

yellowstone caldera

Luchtfoto van Grand Prismatic Spring in Yellowstone National Park. De stoom stijgt op door vulkanisme onder de grond. Het meer is omringd door helderoranje algen, bacteriën en Archaea. De kleur is het gevolg van de verhouding tussen chlorofyl en carotenoïden die de organismen produceren.

© Jim Peaco, National Park Service/Wikimedia Commons

Geen reden tot paniek

Het bleek dat de hoeveelheid magma onder de caldera van Yellowstone 16 tot 20 procent bedraagt. Dat is het dubbele van de eerdere aanname: 5 tot 10 procent gesmolten gesteente.

Hoewel dat een flinke toename lijkt, manen de onderzoekers tot kalmte. De drempel voor een mogelijke uitbarsting ligt rond de 35 tot 50 procent magma, dus de kans op een uitbarsting in de nabije toekomst is klein.

De supervulkaan in Yellowstone is een van de grootste vulkanen ter wereld. In de afgelopen 2,1 miljoen jaar waren met name drie uitbarstingen catastrofaal – de meest recente was 631.000 jaar geleden.