De Alpen smelten: 9 van de 10 gletsjers verdwijnen

Tot 92 procent van alle gletsjers in de Alpen smelt vóór het einde van de eeuw. En de laaggelegen gletsjers verdwijnen nog veel sneller.

Tot 92 procent van alle gletsjers in de Alpen smelt vóór het einde van de eeuw. En de laaggelegen gletsjers verdwijnen nog veel sneller.

Shutterstock

In het jaar 2100 kan niemand meer de hellingen afsuizen in populaire skigebieden als Zermatt in Zwitserland en Tignes in Frankrijk.

Veruit de meeste gletsjers in de Alpen zullen dan gesmolten zijn, luidt de conclusie van een verrassende studie van klimaatwetenschappers van de Aberystwyth University in Wales.

Als de uitstoot van broeikasgassen doorgaat zoals nu (kaart rechtsonder), zal de gemiddelde temperatuur in de Alpen in de zomer tussen 2071-2100 tot wel 7 °C stijgen. Dat betekent het einde voor 92 procent van de gletsjers in het gebied.

© Glasser et al. / Climate Dynamics

Laaggelegen gletsjers over 30 jaar weg

Als onderdeel van het door de EU gefinancierde klimaatproject CHANGE werkten de onderzoekers met zowel historische gegevens als voorspellingsmodellen voor een periode van 200 jaar.

Op basis van die gegevens is het team tot de Environmental Equilibrium Line Altitude (ELA) gekomen. De ELA is de plaats op de berg waar net zo veel sneeuw en ijs zich heeft opgehoopt als er gedurende één jaar smelt en verdampt.

De ELA vertelt dus waar een gletsjer niet groter of kleiner wordt – en dus in balans is. Als de temperatuur stijgt en er meer ijs begint te smelten, zal ook de ELA-grens verschuiven. Zo kunnen onderzoekers meten hoe gletsjers zich in de loop van de tijd ontwikkelen.

Door de verwachte opwarming van de aarde in hun model op te nemen, kunnen de wetenschappers voorspellen hoe de ELA’s op de ruim 4000 alpengletsjers eruit zullen zien in het jaar 2100.

Het resultaat is ontmoedigend: 92 procent van de gletsjers zal vóór het einde van de eeuw verdwijnen. En al in 2050 is het overgrote deel van de gletsjers onder de 3500 meter weggesmolten.

Gletsjers zijn de kanaries van het klimaat

Professor Neil Glasser van Aberystwyth University legt uit op de website van de universiteit dat we gletsjers kunnen zien als ‘kanaries in de kolenmijn’.

Net zoals deze vogeltjes ooit waarschuwden voor gevaarlijke gassen in de mijnen – door dood te gaan – kunnen gletsjers laten zien hoe snel de opwarming van de aarde de wereld kan veranderen. Gletsjers en ijskappen zullen als een van de eerste worden getroffen als de temperatuur stijgt.

De onderzoekers denken dat hun methode ook de ontwikkelingen in andere grote bergketens kunnen beschrijven, zoals de Himalaya in Azië en de Andes in Zuid-Amerika.

De hoop is dat zowel wetenschappers als de omgeving leren inzien hoe en hoe snel de gletsjers op aarde zullen smelten – en hoe we die ontwikkeling kunnen vertragen.