Nieuw virus kan immuunsysteem omzeilen

Twee veelvoorkomende ziekten kunnen versmelten tot een hybride virus dat nooit eerder is gezien.

Twee veelvoorkomende ziekten kunnen versmelten tot een hybride virus dat nooit eerder is gezien.

Shutterstock

Het is herfst, en dat betekent niet alleen dat de bladeren verkleuren en van de boom vallen.

Voor veel mensen betekenen de lagere temperaturen ook dat ze vaker ziek zijn.

Twee van de meest voorkomende virussen zijn het griep- of influenzavirus en het RS-virus, die luchtweginfecties veroorzaken. In totaal belanden er wereldwijd vijf miljoen mensen per jaar met griep in het ziekenhuis. Het RS-virus is het luchtwegvirus dat de meeste ziekenhuisopnamen veroorzaakt bij jonge kinderen.

Een van de virussen oplopen is al niet fijn, maar als je met allebei besmet raakt, is het ziekteverloop vaak veel ernstiger.

Nu denken onderzoekers te weten waarom.

Een palmvormig hybride virus

In een nieuwe studie, gepubliceerd in Nature Microbiology, heeft een groep onderzoekers ontdekt dat de twee luchtwegvirussen kunnen samengaan tot een hybride virus, dat het immuunsysteem kan omzeilen en de longcellen kan infecteren.

Dit is de eerste keer dat dit type virusfusie is waargenomen.

Het onderzoeksteam besmette opzettelijk menselijke longcellen met beide soorten virus. Ze zagen dat de virussen samengingen in plaats van tegen elkaar te concurreren, zoals van sommige andere virussoorten bekend is.

Het resultaat was een palmvormig hybride virus, met het RS-virus als stam en het influenzavirus als de bladeren.

Dit type hybride virus is nooit eerder beschreven. Pablo Murcia, hoogleraar en onderzoeksleider

‘Dit type hybride virus is nooit eerder beschreven,’ zegt hoogleraar Pablo Murcia, die het onderzoeksproject leidde, in The Guardian.

‘We hebben het over virussen uit twee totaal verschillende families, waarvan de genomen en uitwendige eiwitten worden gecombineerd. Dit is een geheel nieuw type virale ziekteverwekker,’ legt hij uit.

Heeft kenmerken van ‘Trojaans paard’

Toen de twee virussen eenmaal versmolten waren tot een hybride, bleek de combinatie van hun eigenschappen zeer besmettelijk.

Het hybride virus kon namelijk cellen infecteren die al antistoffen tegen griep hadden opgebouwd die de infectie normaal gesproken zouden blokkeren.

De antistoffen hechtten zich wel aan de influenza-eiwitten op het oppervlak van het hybride virus, maar het hybride virus gebruikte gewoon de eiwitten van het RS-virus om de longcellen te infecteren. Om die reden beschrijft Pablo Murcia het pas ontdekte virale pathogeen als een ‘Trojaans paard’.

En de combinatie van de twee virussen kon niet alleen het immuunsysteem omzeilen, maar ook een groter aantal cellen infecteren. Want waar influenza gewoonlijk cellen in de neus, keel en luchtpijp infecteert, vestigt het RS-virus zich bij voorkeur in luchtpijp- en longcellen.

Influenza - sådan smitter influenza
© James Gathany/CDC/Shutterstock & Lasse Lund-Andersen

Lees ook:

Met hun ontdekking hopen de onderzoekers nu te kunnen verklaren waarom sommige mensen die met meerdere virussen tegelijk besmet zijn, aanzienlijk zieker worden dan degenen die één virus oplopen.

De volgende stap is te onderzoeken of een hybride virus alleen kan ontstaan in de combinatie griep- en RS-virus, of dat een soortgelijke hybride ook in andere viruscombinaties kan ontstaan.