Hersenstam, placebo

We weten waar in de hersenen het placebo-effect zetelt

Nieuwe scans in ultrahoge resolutie verraden de locatie van het placebo-effect in de hersenstam.

Nieuwe scans in ultrahoge resolutie verraden de locatie van het placebo-effect in de hersenstam.

Shutterstock

Naar schatting kampt ruim 10 procent van de wereldbevolking met chronische pijn. Een nieuw onderzoek naar het mysterieuze placebo-effect geeft deze patiënten nu hoop op een toekomstige behandeling.

De studie van The University of Melbourne in Australië, maakte gebruik van geavanceerde fMRI-scans met een tot nu toe ongekende mate van detail om de exacte locatie van het placebo- en het nocebo-effect in de hersenstam te bepalen.

Bij deze tot nu toe onverklaarde effecten reageert het lichaam op behandelingen zonder feitelijke geneeskundige werking.

De hersenen van de deelnemers aan het onderzoek werden gescand terwijl ze een koperen apparaat om hun pols hadden, dat zo werd verhit dat het een gematigde pijn veroorzaakte.

Vervolgens kregen ze te horen dat de onderzoekers het pijnlijke gebied met een van drie verschillende crèmes zouden behandelen: een die de pijn verergerde, een die de pijn verzachtte of een die de pijn niet beïnvloedde.

In de meeste gevallen ondervonden de proefpersonen precies dat effect dat de behandeling volgens de onderzoekers zou hebben, hoewel alle drie de crèmes gewoon uit vaseline bestonden.

Het bijzondere aan deze proef is dat de hersenen van de deelnemers in een ultrahoge resolutie werden gescand.

Uit de scans bleek dat het placebo-effect de activiteit verhoogt in het gebied rostral ventromedial medulla, dat pijnsignalen doorgeeft, terwijl het de activiteit reduceert in de zogenoemde grijze stof, die het lichaam helpt pijn te onderdrukken. Het nocebo-effect heeft de tegenovergestelde werking.

De onderzoekers hopen dat er nieuwe behandelingen ontwikkeld kunnen worden voor bijvoorbeeld chronische pijn nu bekend is waar het placebo-effect precies zetelt.