Our website does not support Internet Explorer.

To get the best experience on our website and of our content, please use a more modern browser like Edge, Chrome, Safari or similar.

Zie de zon ’s nachts schijnen

STERRENGIDS: Een enorme kegel van stof verlicht de hemel in maart – ná zonsondergang.

ESO

Over zodiakaal licht

De zon gaat momenteel vroeg onder, maar na zonsondergang kun je nog een paar uur van het licht genieten.

Vanaf de westelijke horizon is er vaag, ‘vals’ schemerlicht te zien als een strook van licht een flink eindje hemelwaarts. Dit verschijnsel, zodiakaal licht geheten, is een kegel van stof dat wordt aangelicht.

Het is te zien op de plek waar de zon opkomt of ondergaat en heeft deze naam omdat het de zodiak, de dierenriem, volgt – een elliptische baan die bestaat uit 12 sterrenbeelden.

Op dit moment strekt het zodiakaal licht zich uit van Ram bij de horizon tot Tweelingen hoog in de lucht.

Zonlicht scheert langs de aarde en valt op stofjes die het naar ons doorkaatsen. De gule pile angiver sollyset.

© Thomas Schou

Ruimtestof geeft een gloed

Zodiakaal licht is zonlicht dat weerkaatst wordt door een ijle wolk stofdeeltjes in de schijf van het zonnestelsel. Omdat het zonnestelsel bijna vlak is, zien we een smalle, lichtgevende band aan de nachthemel. Het licht is het felst in de richting van de zon, dus voor zonsopkomst in het oosten en na zonsondergang in het westen.

  • Weerkaatsing in de ochtend

  • Weerkaatsing in de avond

Nachtelijke zon zie je het best in de lente

Het verschijnsel is in het donker te zien, maar in de winter vooral vroeg in de ochtend, wanneer de hoek tussen de ecliptica en de horizon groot is.

In de lente is het andersom, want doordat de ecliptica ’s avonds loodrecht op de horizon staat, zie je het verschijnsel het best in het westen als het net donker is geworden.

In de zomer is de hoek tussen de ecliptica en de horizon zowel ’s ochtends als ’s avonds klein, en de lucht is dan zo licht dat het zodiakaal licht überhaupt niet te zien is.

Gids voor zodiakaal licht

In de uren voor zonsopgang kun je een vage, piramidevormige gloed zien opkomen boven de westelijke horizon.

© ESO

Zo ga je te werk

  • Waar en wanneer?

    Zodiakaal licht is het duidelijkst in het westen en is het beste te zien als het net donker is. Kies voor een plek met vrij uitzicht.

    Bekijk het verschijnsel vanaf een donkere plek. De kust is er perfect geschikt voor, want daar kijk je naar het westen over zee, niet verblind door kunstlicht waartegen het kosmische licht wegvalt.

  • Zichtbaarheid

    Om het licht te fotograferen, heb je een groothoeklens met een korte brandpuntsafstand nodig, zoals een 14 mm-lens, waarmee je een groot blikveld hebt.

Lees ook:

Sollisten
Zon

10 dingen die je niet wist over de zon

7 minuten
Zon

11 juli: Satelliet scheert langs Venus

20 minuten
zonnestorm
Zon

Zo kan een zonnestorm de aarde verduisteren

7 minuten

Log in

Ongeldig e-mailadres
Wachtwoord vereist
Toon Verberg

Al abonnee? Heb je al een abonnement op ons tijdschrift? Klik hier

Nieuwe gebruiker? Krijg nu toegang!

Reset wachtwoord

Geef je mailadres op, dan krijg je een e-mail met aanwijzingen voor het resetten van je wachtwoord.
Ongeldig e-mailadres

Voer je wachtwoord in

We hebben een mail met een wachtwoord gestuurd naar

Nieuw wachtwoord

Enter a password with at least 6 characters.

Wachtwoord vereist
Toon Verberg