Gigantische ruimteorkaan liet het elektronen regenen op aarde

De orkaan boven de magnetische noordpool was 1000 km in doorsnee en is de eerste die in de ruimte is waargenomen. Wetenschappers hopen dat hij kennis oplevert over meer atmosferische verschijnselen.

De orkaan boven de magnetische noordpool was 1000 km in doorsnee en is de eerste die in de ruimte is waargenomen. Wetenschappers hopen dat hij kennis oplevert over meer atmosferische verschijnselen.

Shutterstock

In de nazomer van 2014 gebeurde er iets mysterieus op de Noordpool dat wetenschappers nu pas begrijpen. Door het analyseren van satellietwaarnemingen hebben Chinese wetenschappers ontdekt dat zich hoog in onze atmosfeer een unieke ‘ruimteorkaan’ ontwikkelde.

In plaats van de enorme stortregens die we kennen van traditionele orkanen, zond de ruimteorkaan een douche van elektronen op ons neer.

Plasmadraaikolk met een diameter van 1000 km

Een gigantische draaikolk van plasma wervelde boven de magnetische noordpool. Het centrum leek op het stille oog van een echte orkaan, omdat er daar bijna geen beweging was in het plasma.

De ruimteorkaan had ook verschillende armen die uit het centrum staken, en zo draaide de orkaan om zijn as – net als een echte orkaan.

plasma, orkaan, noorderlicht, noordpool

De plasmaspiraal van 1000 kilometer doorsnee in de ruimteorkaan ontstond boven de magnetische noordpool van de aarde.

© Qing-He Zhang, Shandong University

3D-simulatie bevestigt observaties

Om te bevestigen dat een ruimteorkaan daadwerkelijk kan ontstaan hebben de onderzoekers deze gesimuleerd in een 3D-model met zeer hoge resolutie. En het model bevestigde hun waarnemingen.

Er zijn enige tijd theorieën over het bestaan van dergelijke plasmastormen, maar nu is het verschijnsel voor het eerst via unieke waarnemingen gedocumenteerd.

Volgens de onderzoekers zouden zulke plasmaorkanen een universeel verschijnsel kunnen zijn dat we nu pas hebben waargenomen. Ze kunnen ook hoog in de atmosfeer van andere planeten in het zonnestelsel voorkomen.

Enorme ladingen energie

Tropische orkanen ontstaan na een forse opwarming van de zee en worden aangedreven door grote ladingen energie.

De onderzoekers denken dat dit ook hier het geval is. De zonnewind moet gigantische hoeveelheden energie overbrengen naar de bovenste atmosfeer van de aarde om de plasmadraaikolk te creëren.

Mogelijk kan deze energieoverdracht helpen bij het verklaren van andere weersverschijnselen op lange termijn, zoals satellietweerstand – waardoor satellieten in lagere banen worden getrokken – en hoogfrequente storingen in de atmosfeer.