Our website does not support Internet Explorer.

To get the best experience on our website and of our content, please use a more modern browser like Edge, Chrome, Safari or similar.

Giftigste slang ter wereld

De 5 gevaarlijkste gifslangen ter wereld

De gevaarlijkste slangen ter wereld gaan schuil in het kniehoge struikgewas van India, op de zandvlakten van Afrika en in de regenwouden van Zuid-Amerika. De gifslangen kunnen zeer agressief of extreem giftig zijn – of komen graag (iets te) dicht bij mensen.

Matt // Wikimedia Commons
Giftigste slang ter wereld
© Matt // Wikimedia Commons

De gevaarlijkste slangen ter wereld

Zijn de giftigste slangen ter wereld ook de gevaarlijkste als ze geïsoleerd en ver van mensen leven? Of zijn de gevaarlijkste gifslangen de slangen die de meeste mensen doden? Of de meest agressieve?

Het ligt er maar aan hoe je het bekijkt.

Wij hebben gekozen voor de vijf gifslangen die binnen hun eigen dodelijke categorie het gevaarlijkst zijn. Dit zijn de vijf gevaarlijkste gifslangen volgens ons.

Dit zijn volgens ons de giftigste – en gevaarlijkste – slangen ter wereld:

  • Inlandtaipan
  • West-Afrikaanse zaagschubadder
  • Gewone lanspuntslang
  • Zwarte mamba
  • Krait

Lees hieronder meer over de vijf giftigste slangen.

Giftigste slang ter wereld

Inlandtaipan

Giftigste slang ter wereld: inlandtaipan

De inlandtaipan is de giftigste slang ter wereld en leeft in het midden van Australië. Hij kan 20 jaar oud en 3 meter lang worden.

© Shutterstock

Een beet van de inlandtaipan bevat genoeg gif om 100 mensen, 250.000 muizen of twee Afrikaanse olifanten te doden.

De slang heeft het dodelijkste gif van alle gifslangen: een dosis van slechts 0,025 mg/kg is al fataal.

Het gif is een nare cocktail van meerdere uiterst krachtige zenuwgiffen, die de zenuwen, spieren en het hart verlammen, en een bloedgif, dat inwendige bloedingen veroorzaakt. Het tandvlees kan gaan bloeden en er kan bloed uit het rectum komen.

Zonder tegengif sterft een volwassen man binnen 30-45 minuten aan een beet van de inlandtaipan. Gelukkig komt de inlandtaipan vooral voor in verlaten woestijngebieden in de binnenlanden van Australië en is deze gifslang erg schuw.

Zo veroorzaakt de giftigste slang ter wereld bloedingen:

*Het bloedgif van de taipan maakt het bloed zo dun dat het door de bloedvaten kan dringen en er inwendige bloedingen ontstaan. Uiteindelijk begeven de organen het door een tekort aan bloed.

Fibrinogeenmoleculen in het bloed houden de bloedplaatjes bij elkaar

1. Moleculen houden bloed bij elkaar

Fibrinogeenmoleculen in het bloed (blauw-witte slierten) houden normaal gesproken de bloedplaatjes (geel) bijeen. De moleculen hebben een stollend effect, wat wil zeggen dat ze de bloedplaatjes laten samenklonteren.

Alamy/H. Dalhoff
Slangengif lost lijm van bloedplaatjes op

2. Slangengif lost lijm van bloedplaatjes op

Als het gif van de taipan (blauw) de bloedplaatjes bereikt, lost een eiwit in het gif de fibrinogeenmoleculen op en verandert het deze in lange ketens van fibrine (blauw-witte slierten). Fibrine heeft geen stollend effect op het bloed.

Alamy/H. Dalhoff
Slangengif maakt het bloed zo dun dat het door de huid heen dringt

3. Bloed wordt dun en lekt weg

Zonder stollingsmiddelen wordt het bloed zo dun dat het door de bloedvaten dringt en ernstige inwendige bloedingen veroorzaakt. De bloedtoevoer naar de organen neemt af, waardoor deze geleidelijk uitvallen. Soms bloedt het slachtoffer ook uit het rectum, de huid of uit oude wonden.

Shutterstock

Dodelijkste gifslang ter wereld

Zaagschubadder

lk jaar overlijden er circa 130.000 mensen door een slangenbeet. En de meeste sterfgevallen worden niet veroorzaakt door de giftigste, grootste of agressiefste slang.

Deskundigen schatten dat de kleine, matig giftige zaagschubadder wereldwijd de meeste dodelijke slachtoffers maakt. En dat terwijl een beet van deze slang slechts in 20 procent van de gevallen dodelijk is.

Zaagschubadders komen in allerlei varianten voor in een brede gordel van Sri Lanka tot India, het Midden-Oosten en Afrika ten noorden van de evenaar.

De 30-90 centimeter lange gifslang komt daardoor in aanraking met miljoenen mensen in de landelijke gebieden van de tropen en subtropen, waar vaak geen medische hulp of tegengif voorhanden is.

In India worden er geen officiële cijfers bijgehouden van de gifslangen die de meeste mensen doden. De sterftecijfers zijn daarom een schatting gebaseerd op een groep van vier gifslangen, waaronder de zaagschubadder. De groep wordt de ‘Big Four’ genoemd en omvat:

  • Russells adder
  • Gewone krait
  • Zaagschubadder
  • Brilslang of Indische cobra

De zaagschubadder is agressief. Hij slaat snel toe en gebruikt dan ook direct zijn gif. Andere slangensoorten, zoals de cobra, maken vaak alleen een schijnbeweging om mensen af te schrikken.

De zaagschubadder kan sneller uitvallen dan menig andere slang. Zijn naam dankt hij aan de getande stekeltjes op zijn schubben.

Agressiefste gifslang ter wereld

Lanspuntslang

Giftigste slang ter wereld - lanspuntslang

Lanspuntslangen zijn verantwoordelijk voor ca. 70% van de jaarlijkse slangenbeten in Brazilië.

© Shutterstock

Hij ligt uren als versteend op zijn prooi te wachten. En dan slaat hij toe.

De lanspuntslang of Bothrops asper uit Midden- en Zuid-Amerika staat bekend als een geduldige, goed gecamoufleerde jager – maar is ook een onberekenbaar beestje.

Als bosbouwers of arbeiders op bananen- of koffieplantages de gifslang tegenkomen en deze zich bedreigd of verstoord voelt, aarzelt hij niet om aan te vallen.

Een beet van de giftige lanspuntslang bevat bloed- en spiergif en kan leiden tot inwendige bloedingen, bloedstolsels, nierschade en necrose. Bij dat laatste sterven huid en spieren af doordat de toevoer van zuurstof en suiker naar de cellen wordt geblokkeerd.

Necrose - dood weefsel aan been

Het gif van de lanspuntslang valt o.a. huid- en spiercellen aan, die worden afgebroken (necrose). Dat kan leiden tot koudvuur – en amputatie.

© Gutiérrez et al./PLoS

De ruim 40 verschillende soorten lanspuntslangen, die voorkomen tussen Argentinië in het zuiden en Mexico in het noorden, zijn verantwoordelijk voor het merendeel van de circa 70.000 jaarlijkse slangenbeten in Midden- en Zuid-Amerika.

In Brazilië is het aantal slangenbeten het grootst: met circa 29.000 per jaar. 70 procent daarvan is het werk van de giftige lanspuntslang.

Snelste gifslang ter wereld

Zwarte mamba

Met maximaal 20 km/h is de grootste gifslang van Afrika ook de snelste op aarde.

De zwarte mamba kan 4,5 meter lang worden en is niet alleen gevreesd om zijn snelheid, maar ook om zijn vermogen om zijn kop op te richten tot 1,5 meter boven de grond en mensen hoog in het lichaam te bijten.

Het gifmengsel van de zwarte mamba bestaat uit twee krachtige zenuwgiffen en vindt snel zijn weg naar het hart of naar andere vitale organen. En zonder tegengif is de sterfte 100 procent.

20 minuten na een beet van de zwarte mamba ontstaan er al ademhalingsproblemen, en na een paar uur wordt het gif het hart of de longen fataal en ligt het slachtoffer stuiptrekkend op de grond.

Zenuwgif verlamt slachtoffer

De zwarte mamba is slechts een van de vele gifslangen die via hun beet een krachtig zenuwgif inspuiten. Het gif blokkeert de verbinding tussen zenuwen en spieren, waardoor bijvoorbeeld de ademhalingsspieren of het hart worden verlamd. In het ergste geval leidt dit tot verstikking of een hartstilstand.

De zwarte mamba dankt zijn naam aan de blauwzwarte kleur van de binnenzijde van zijn bek, die samen met een luid gesis is bedoeld om vijanden in het zuiden en oosten van de Afrikaanse savanna af te schrikken.

Als deze giftige slang zich bedreigd voelt of verrast wordt, bijt hij graag van zich af. En hij kan tijdens een aanval wel 12 keer toehappen. Eén beet van de zwarte mamba bevat genoeg gif om 27 mensen te doden.

De bijnaam van de zwarte mamba, de Seven Step Snake, is ontstaan doordat je naar verluidt nog zeven stappen kunt doen nadat je bent gebeten.

Meest verraderlijke gifslang ter wereld

Krait

Blauwe krait gifslang ’s nachts op junglepad

Een beet van een krait is niet erg pijnlijk en wordt daardoor vaak pas ontdekt als het te laat is voor een tegengif.

© Shutterstock

De beet van deze gifslang voel je nauwelijks, en de meeste mensen worden gebeten in hun slaap. Maar het gif is extreem moeilijk te behandelen, zelfs met tegengif.

Welkom in de wereld van de krait, de bossen en velden van Azië, van het Indische subcontinent via Zuidoost-Azië tot China.

Hier leven 12 soorten gestreepte kraits, of Bungarus-slangen, die als ze ’s nachts jagen vaak iets te dicht bij mensen komen. Daardoor wordt er op ze getrapt, of ze kruipen simpelweg bij iemand in bed op zoek naar een prooi of een warme schuilplaats.

‘De meeste slachtoffers van kraits worden dood wakker.’
Aziatisch spreekwoord

Het merendeel van de kraitbeten wordt te laat ontdekt, omdat je er in eerste instantie niet meer van merkt dan van een muggenbeet.

Pas na 12 uur beginnen de symptomen, met spierverlamming die zich van de oogleden geleidelijk verspreidt naar de ademhalingsspieren.

Tegen die tijd kan het krachtige zenuwgif echter al onherstelbare schade hebben aangericht aan de zenuwuiteinden en helpt een tegengif niet meer.

De gele krait is verantwoordelijk voor een groot deel van de dodelijke slangenbeten in Azië.

Slang met giftanden

Het gif druipt uit de scherpe tanden van de slang.

© Getty

Wat is slangengif?

Slangengif bestaat uit een complexe cocktail van zouten, eiwitten en peptiden – kleine micro-eiwitten die zijn opgebouwd uit aminozuren.

Het eiwitmengsel wordt gevormd in gifklieren en kan onder andere het zenuwstelsel van een prooi platleggen (neurotoxine), cel- en spierweefsel afbreken (cytotoxine) of inwendige bloedingen veroorzaken (hemotoxine).

De giftigheid wordt gemeten met de zogeheten LD50-test (Lethal Dose 50). Die geeft aan hoeveel gif er nodig is om de helft van een testgroep te doden. De test wordt uitgevoerd op proefmuizen en -ratten.

De laagste LD50-waarde bij landslangen is 0,025 mg/kg en hoort bij de giftigste slang ter wereld: de inlandtaipan.

Er zijn wereldwijd ongeveer 3000 soorten slangen, waarvan er zo’n 600 giftig zijn. Giftige slangen komen voor in alle werelddelen behalve Antarctica.

Lees ook:

Log in

Ongeldig e-mailadres
Wachtwoord vereist
Toon Verberg

Al abonnee? Heb je al een abonnement op ons tijdschrift? Klik hier

Nieuwe gebruiker? Krijg nu toegang!

Reset wachtwoord

Geef je mailadres op, dan krijg je een e-mail met aanwijzingen voor het resetten van je wachtwoord.
Ongeldig e-mailadres

Voer je wachtwoord in

We hebben een mail met een wachtwoord gestuurd naar

Nieuw wachtwoord

Enter a password with at least 6 characters.

Wachtwoord vereist
Toon Verberg