Beaufort

Minder onenigheid dankzij de schaal van Beaufort

Windkracht wordt overal anders gemetenToen Britse officieren begin 19e eeuw in hun logboeken gingen noteren wat voor weer het was, ontstond er een probleem. Wat één kapitein beschouwde als een matige storm, was voor een ander misschien eerder een stevig briesje. Een zeer harde wind werd ook wel 'pelikaan' genoemd, maar het was allemaal een kwestie van nattevingerwerk. Schaal van Beaufort wordt standaard in Britse marine

25 oktober 2013 door Hans Henrik Fafner

Windkracht wordt overal anders gemeten

Toen Britse officieren begin 19e eeuw in hun logboeken gingen noteren wat voor weer het was, ontstond er een probleem. Wat één kapitein beschouwde als een matige storm, was voor een ander misschien eerder een stevig briesje. Een zeer harde wind werd ook wel 'pelikaan' genoemd, maar het was allemaal een kwestie van nattevingerwerk.

Schaal van Beaufort wordt standaard in Britse marine

Een van deze officieren, Francis Beaufort (1774-1857), had vroeg in zijn carrière al een schaal opgesteld voor windsnelheden. Dat was al eerder gedaan, maar Beaufort voerde zijn schaal officieel in toen hij later op een hoge post zat in de Britse marine.

De schaal gaf aan hoe de zeilen van een fregat, waar het grootste deel van de vloot uit bestond, zich gedroegen bij verschillende windsnelheden. Op een bepaald punt op de schaal was er net genoeg wind om te kunnen zeilen, en op een ander punt was er zo veel wind dat het zeildoek bijna scheurde.

Schaal wordt nauwkeuriger

In de jaren 1850 namen ook koopvaardijschepen de schaal in gebruik. Hij was nauwkeuriger geworden doordat men nu ook naar de rotaties van een anemometer keek. In 1916, toen stoomschepen de zeeën domineerden, schakelde men over op het beschrijven van de zee in plaats van de zeilen. In 1926 werd het systeem nog verder gestandaardiseerd en werd het aantal knopen toegevoegd.

Zo werd windkracht 9 storm met een windsnelheid van 41 tot 47 knopen (20,8-24,4 m/s), waarbij hoge golven onstaan (2,75 meter) en schuimvlagen optreden. Op het land kunnen dakpannen wegwaaien.

De schaal van Beaufort voor dagelijks gebruik telt 13 stappen (van 0 tot 12). In 1946 werd windkracht 13 tot en met 17 eraan toegevoegd, maar die worden alleen in extreme omstandigheden gebruikt, zoals tropische cyclonen.

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: