Alma løser galaktisk gåde

ALMA lost raadsel op

Observaties wijzen uit dat botsingen vaak eindigen in spiraalstelsels.

10 maart 2015

Spiraalstelsels halen elliptische stelsels in

Als twee sterrenstelsels met elkaar versmelten, ontstaat er steevast een elliptisch stelsel. Dachten we althans, totdat op foto’s van de ALMA-telescoop in Chili te zien was dat dit soort botsingen ook kunnen resulteren in spiraalstelsels. De foto’s verklaren waarom er zo veel stelsels als de Melkweg zijn.

Een onderzoeksgroep onder leiding van Junko Ueda van de Japanse Society for the Promotion of Science onderzocht 37 stelsels die na een botsing bijna helemaal versmolten zijn.

Koolmonoxide laat zien hoe spiraalstelsels ontstaan

De onderzoekers wilden achterhalen in welk stelseltype de botsingen uitmonden. De instrumenten daarvoor zijn de ALMA en een aantal andere radiotelescopen, die kijken hoe het gas koolmonoxide, dat vrij makkelijk valt waar te nemen, in de stelsels verdeeld is.

Spiraalstelsels hebben de overhand

Als het gas om het stelselcentrum draait, zal de versmelting een spiraalstelsel opleveren. Tot grote verbazing van de onderzoekers en anders dan in alle leerboeken staat, waren wel 30 van de 37 geobserveerde stelsels op weg om een spiraalstelsel te worden, en maar zeven werden er elliptisch.

Gas draait om sterrenstelselcentra

Beelden van de verdeling van koolmonoxide in de sterrenstelsels die spiraalstelsels worden. De kleuren geven aan in welke richting het gas om het stelselcentrum draait. Rood draait weg van ons en blauw naar ons toe.

Na ruim tien jaar is ’s werelds modernste radiotelescoop klaar. Met de ALMA in Chili kunnen astronomen zoeken naar het antwoord op een van de grootste raadsels: hoe ontstaan reuzensterren in het heelal? Lees meer over ALMA:

ALMA-teleskopet

De ALMA – een afkorting van Atacama Large Millimeter/submillimeter Array – is een internationale sterrenwacht in Chili. De telescoop onderzoekt het heelal met een nog ongekende precisie en is tien keer zo scherp als de Hubbletelescoop.

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: