Flykatastrofer topbillede

5 potentiële rampen voor je vliegreis

Al behoren vliegtuigen tot de allerveiligste vervoermiddelen, een ramp kan op de loer liggen. En als het fout gaat, gaat het meestal goed fout. Deze vijf rampen kunnen je vliegreis bedreigen.

6 september 2016 door Morten Kjerside Poulsen

Op een koude januaridag in 2009 maakte piloot Chesley Sullenberger een noodlanding met de US Airways Airbus 320 op de rivier de Hudson in New York. Daarmee wendde hij voor de 155 passagiers en bemanningsleden een vliegtuigramp af.

Sullenberger werd vervolgens in de media uitgeroepen tot volksheld. De film 'Sully', die vanaf 8 september in de bioscoop draait, is geïnspireerd door dit voorval, dat 'het Mirakel op de Hudson' is gedoopt.

In 2009 hielden de motoren ermee op nadat er een grote zwerm vogels in was gevlogen. Maar vogels zijn lang niet het enige dat je vliegreis tot een ramp kunnen maken.

Bekijk deze animatie, die de landing in 2009 reconstrueert met geluidsopnames uit de cockpit. Video: Scenesystems.

1. Fout van de piloot

Foto: Shutterstock.

Bij ruim de helft van de vliegrampen of andere ongelukken waarbij vliegtuigen zijn betrokken, is de fout menselijk. Of het nu met opzet is – zoals in 2015, toen de tweede piloot een Germanwings-toestel in de Alpen liet crashen – of per ongeluk, de mens is de oorzaak van veruit de meeste vliegrampen.

Het kan om allerlei fouten gaan, van onoplettendheid tijdens de vlucht zelf tot het verkeerd ingeven van gegevens in de boordcomputer en een foutieve berekening van de benodigde hoeveelheid brandstof.

Dat laatste was het geval in 1983, toen een toestel van Air Canada op 12 kilometer droog kwam te staan en een noodlanding als een zweefvliegtuig moest maken.

De fout kon ontstaan doordat Canada kort tevoren was overgestapt op het metrische stelsel, waardoor er veel minder brandstof in het vliegtuig was getankt dan men dacht.

2. Mechanische fouten

Al worden vliegtuigen en hun technische ingewanden steeds beter en veiliger, mechanische fouten liggen nog ten grondslag aan 20 procent van alle vliegrampen. De motoren zijn over het algemeen betrouwbaarder geworden, maar kunnen nog zonder waarschuwing uitvallen of exploderen.

In 1989 leidde een explosie in een staartmotor ertoe dat de piloot van United Airlines Flight 232 de macht over de gehele besturing kwijtraakte. De enige manier waarop hij kon sturen, was de kracht van de twee overgebleven motoren bij te stellen. Toch slaagde hij erin het toestel neer te zetten op de luchthaven Sioux City in Iowa.

Al landde het vliegtuig met zo'n hoge snelheid dat het in brand vloog en al kwamen er 111 van de 296 inzittenden om het leven, de landing werd beschouwd als een wonder.

3. Slecht weer kan leiden tot vliegtuigrampen

Foto: Inna Sokolovska / Shutterstock.com.

Sneeuw, mist en storm zijn weersverschijnselen die tot rampen kunnen leiden. Hoewel moderne vliegtuigen vol met apparatuur zitten, kan ijs op de vleugels of natte sneeuw op de landingsbaan fataal zijn, en slecht weer is de oorzaak van 10 procent van alle vliegtuigcrashes.

Bliksem is echter vrij ongevaarlijk. Geen enkel vliegtuig is neergestort vanwege bliksem sinds 1988, want moderne toestellen zijn gemaakt van metaal en werken daardoor als een zogeheten kooi van Faraday. Als de bliksem bijvoorbeeld in een vleugel inslaat, trekt de stroom rond de vliegtuigromp zonder bij de passagiers te kunnen komen, waarna hij het toestel weer verlaat via bijvoorbeeld de staart.

4. Sabotage

10 procent van alle vliegrampen is veroorzaakt door sabotage of terrorisme. In 1970 werden drie vliegtuigen gekaapt en opgeblazen door de Palestijnse terreurorganisatie PFLP, en ook de vliegtuigcrash in het World Trade Center in New York van 2001 was het werk van terroristen.

Door de vergrote veiligheid op luchthavens is het aantal vliegrampen door sabotage vandaag de dag teruggebracht. Maar straalvliegtuigen kunnen worden aangevallen vanaf aarde als ze over conflictgebieden vliegen.

Zo werd in 2014 de Malaysia Airlines MH17 neergeschoten boven Oekraïne, waarbij alle 296 inzittenden om het leven kwamen.

Meer geluk hadden de piloten van een DHL-toestel uit Bahrein, dat boven Bagdad werd geraakt door een luchtdoelraket. Ondanks de uitvallende hydraulische systemen en de onbestuurbaarheid van het toestel slaagden de piloten erin een noodlanding in Bagdad te maken en alle inzittenden veilig op de grond te zetten.

5. Birdstrikes kunnen vliegtuigen neerhalen

Foto: Konwicki Marcin / Shutterstock.com.

Elk jaar komen er zo'n 21.000 straalvliegtuigen in botsing met vogelzwermen. Sinds 1988 zijn er 250 mensen omgekomen en zijn er 200 vliegtuigen vernield als gevolg van een zogeheten 'birdstrike'.

Vooral grote watervogels kunnen problemen veroorzaken, want 5,5 kilo gans en een turbofanstraalmotor vormen een slechte combinatie. De grote vogels worden door de motoren vermalen, maar niet voordat ze essentiële onderdelen hebben vernield.

In 2009 werd US Airways Flight 1549 getroffen door een vlucht Canadese ganzen, kort na het opstijgen vanaf de luchthaven La Guardia in New York. Door de aanvaring vielen beide motoren uit, en de piloot zag zich genoodzaakt een noodlanding op de rivier de Hudson uit te voeren. Het werd een van de meest spectaculaire van de geschiedenis.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: