Antiwaterstof in de magneetval

Bij de oerknal ontstond evenveel materie als antimaterie, maar nu is er alleen materie over. Dat is lastig te verklaren. Onderzoekers van CERN hielden zelfs antiwaterstof in een magneetveld gevangen, zodat ze de aard ervan beter kunnen bestuderen.

CERNS grote experiment Alpha ving voor het eerst antiwaterstof met krachtige magneten.
BRICE/Cern
CERNS grote experiment Alpha ving voor het eerst antiwaterstof met krachtige magneten.

Het is de natuurkundigen van het Europese onderzoekscentrum CERN in Zwitserland gelukt antiwaterstof te maken en vast te houden. En al zijn het slechts 38 antiatomen, die maar 172 milliseconden vastzaten, het is toch een sensatie, want antiatomen zijn zeer lastig te bedwingen: ze verdwijnen in de fractie van de seconde waarin ze in contact komen met gewone materie.

Als de antimaterie onder controle is, kunnen onderzoekers het gedrag ervan bestuderen. Ze willen antiwaterstof met gewone waterstof vergelijken om te zien of atomen en antiatomen verschillend reageren met fotonen. ‘Als we verschillen vinden tussen waterstof en antiwaterstof, dan is er in het standaardmodel iets over het hoofd gezien voor wat betreft de manier waarop het heelal in elkaar zit,’ zegt Jeffrey Hangst, leider van het CERN-experiment en docent natuurkunde aan de Deense universiteit van Aarhus.

Natuur kiest voor materie


De uitkomst kan de natuurkundigen helpen te begrijpen waarom alles bestaat uit materie en er in de natuur vrijwel geen antimaterie valt waar te nemen. Dat is een raadsel; eigenlijk zou er net zoveel materie als antimaterie moeten zijn. Maar kennelijk kiest de natuur voor materie en niet voor antimaterie.

‘Die asymmetrie kunnen we niet verklaren,’ aldus Hangst. ‘Er zijn geen modellen die ons op een spoor zetten, zodat we iets kunnen testen om te zien wat er gebeurt. We zoeken naar nieuwe natuurkunde – dingen waar nog niemand aan dacht.’

Antiwaterstof is het eenvoudigste anti­atoom. Een waterstofatoom is een elektron met een proton; antiwaterstof is een positron – het antideeltje van het elektron – met een antiproton.

Positronen worden uitgezonden bij sommige vormen van radioactief verval, en antiprotonen kunnen ontstaan als protonen energie krijgen toegevoegd in een deeltjesversneller en dan op metaal botsen. Het maken van antiprotonen en positronen is gesneden koek, maar het is lastig ze te combineren tot antiwaterstof en de antiatomen vast te houden.

Pagina 1: Antiwaterstof in de magneetval
Pagina 2: 10 miljoen deeltjes versmelten

Huidige editie

Abonnement: In dit nummer kun je onder meer lezen over de wedloop om het aidsvaccin en lichten we een tipje van de sluier op over de auto's van de toekomst.

Download een gratis proefnummer

Abonnement: Download een complete uitgave van Wetenschap in Beeld. Helemaal gratis. Je hoeft alleen maar in te loggen als gebruiker van wibnet.nl.

Aanmelden nieuwsbrief

Gratis nieuwsbrief van Wetenschap in Beeld. Meld je hier aan.

Poll

Historia

Hoe werd Rusland zo groot?

Waarom werd Rusland het grootste land ter wereld?

Volg de ruimteblog

Lees wat de journalisten Helle en Henrik Stub van Wetenschap in Beeld over het heelal te melden hebben.

Historia

Thema: Tweede Wereldoorlog

Verdiep je in de grootste gebeurtenissen van de 2. Wereldoorlog.

Historia

10.000 jaar bier

Bier bestaat al bijna net zo lang als de mens zelf.