black ice

Zwart ijs is soms onmogelijk te zien. Je ontdekt het vaak pas als je al op je achterste ligt. 

© KLAUS GOTTFREDSEN/RITZAU

Wat is black ice?

Black ice ontstaat vaak als smeltwater van sneeuwhopen in de berm de weg op loopt en ’s nachts een spiegelglad en onzichtbaar laagje ijs vormt.

7 november 2017

Black ice ziet er zwart uit omdat het zo doorzichtig is dat het asfalt van de weg erdoorheen schemert. Dit verraderlijke verschijnsel ontstaat wanneer gesmolten ijs of sneeuw weer bevriest en een dun, onzichtbaar laagje vormt op de rijbaan. Omdat automobilisten dit ijslaagje niet kunnen zien, ontstaan er gevaarlijke situaties en slippen auto’s soms alle kanten op.

Black ice komt ook op zee voor

Dit verschijnsel kan ook optreden als het regent en de temperatuur onder de 0 °C ligt, waardoor de natte weg bevriest. Het is dan een vorm van ijzel. Op het eerste gezicht lijkt het alsof er niets aan de hand is, maar in feite is het verraderlijk glad.

Black ice is ook een bekende term in de scheepvaart en vormt een potentiële bedreiging voor schepen. Black ice op zee is geen water dat is gesmolten en vervolgens weer bevroren, maar is ijs dat onder hoge druk in een gletsjer is ontstaan. Als de druk hoog genoeg is, wordt het ijs doorzichtig.

Regen maakt rijbaan spekglad 

© YOUTUBE

Op 1 december 2013 lag er een laagje black ice op de Amerikaanse snelweg Interstate 290 toen het had geregend en het water op de koude weg meteen was bevroren. Drie vrachtwagens en meer dan 60 auto’s waren betrokken bij een enorme kettingbotsing op een stuk weg van 500 meter lang. 

Het ijs lag op de helling heuvelaf, waardoor aankomende automobilisten de verongelukte auto’s pas zagen toen ze over de top waren. 

Op dat moment konden ze al niet meer remmen, waardoor de ravage nog veel groter werd.

Lees nog veel meer over fascinerende weersverschijnselen met een abonnement op Wetenschap in Beeld.

Gesmolten sneeuw bevriest weer

Meestal ontstaat black ice doordat smeltwater van sneeuw overdag de weg op stroomt. Als ’s nachts de temperatuur daalt, bevriest dat water. 

1. DAGTEMPERATUUR SMELT SNEEUW EN IJS

Overdag kruipt de temperatuur boven het vriespunt. Daardoor smelt de sneeuw in de berm. 

© KEN IKEDA MADSEN

2. WATER SPOELT STROOIZOUT WEG

Het smeltwater stroomt over de rijbaan en neemt eventueel strooizout mee, waardoor de vorst nog meer grip heeft op het asfalt. 

© KEN IKEDA MADSEN

3. NACHTVORST VORMT EEN ZWART LAAGJE IJS

In de loop van de avond en nacht zakt de temperatuur tot onder het vriespunt. Het smeltwater op de weg bevriest, en het ijslaagje is zo doorzichtig dat het donkere asfalt zichtbaar blijft.  


© KEN IKEDA MADSEN

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: