drømmetydning

De wetenschap gaat dromen duiden

Al sinds mensenheugenis zoeken we naar verbogen symbolen in onze dromen – maar nu rekent de wetenschap af met de klassieke standaarduitleg en geeft een andere draai aan dromen.

9 september 2015 door Malene Breusch Hansen

Als je droomt dat je valt, ben je gestrest. En als je droomt dat je kunt vliegen, is er zojuist een aanzienlijke last van je schouders gevallen.

Al sinds mensenheugenis zoeken we naar dergelijke symbolen in onze dromen. Klassieke dromenduiders wilden onze diepste gedachten blootleggen en probeerden chocola te maken van de vaak onlogische gebeurtenissen die zich in dromen afspelen.

In het oude Griekenland legden Plato en Aristoteles dromen uit, en in de moderne tijd beschouwde bijvoorbeeld Sigmund Freud dromen als een ingang naar ons onderbewuste.

Maar nu is de klassieke dromenduiding achterhaald, want de serieuze wetenschap heeft het domein van dromen betreden.

Wetenschap geeft een nieuwe draai aan onze dromen

De wetenschap heeft dromenland veroverd met onderzoeksmiddelen als hersenscans en fysieke experimenten.

Het resultaat is een geheel nieuwe duiding van onze dromen, die aan de hand van de aard van onze dromen en de frequentie ervan iets kan zeggen over onze eigenschappen.

De wetenschappelijke droomduiding:

? Je hebt heldere dromen Als je een heldere of lucide droom hebt, besef je dat je aan het dromen bent. Je kunt als een soort dromenregisseur de handeling beïnvloeden. Deze gecontroleerde dromen houden verband met deze eigenschappen:

Je hebt logisch inzicht: Als je vaak lucide dromen hebt, doorzie je dromenland en besef je dat wat er in je slaap allemaal gebeurt niet echt is. Die eigenschap kun je ook in het echte leven gebruiken: je bent goed in het doorzien van opgaven en het oplossen van problemen, en je gedachtegang volgt doorgaans een logisch patroon.

Je bent analytisch: Bij mensen die vaak heldere dromen hebben, zijn twee gebieden voor in de frontale kwab van de hersenen groter dan normaal. Volgens wetenschappers zetelt het vermogen om te analyseren en te reflecteren hier. Daardoor ben je analytischer en nadenkender dan gemiddeld als je lucide droomt.

? Je droomt veel Veel mensen worden elke ochtend wakker met het gevoel dat ze de hele nacht in dromenland waren. Maar er zijn er ook die niet of nauwelijks dromen – voor zover ze weten althans. Dat geldt voor ongeveer een derde van ons. Dit verschil komt ook in de echte wereld aan het licht. Veel dromen wordt met een aantal eigenschappen in verband gebracht:

Je leert makkelijk: Als je veel droomt, kun je bepaalde dingen makkelijker leren. De dromen versterken het zogeheten procedurele geheugen, waar je kennis opslaat over bijvoorbeeld hoe je moet fietsen, je veters strikken of pianospelen. Mensen die vaak dromen zijn daardoor beter in het aanleren van nieuwe processen.

Je kunt goed met gevoelens overweg: Je dromen helpen je omgaan met gevoelens, waardoor je in sociaal opzicht beter functioneert. Dankzij de dromen verwerk je negatieve gevoelens als angst en boosheid, zodat die op de achtergrond komen, terwijl gevoelens van blijdschap en geluk versterkt worden. Daardoor sta je positiever in het leven.

Je bent creatief: Veeldromers zijn vaak creatiever dan mensen die niet of nauwelijks dromen. Dat komt doordat dromende hersenen een bepaalde chemie hebben die ervoor zorgt dat we onze gedachten op nieuwe manieren kunnen rangschikken, zodat er ideeën ontstaan. Veel wetenschappers en uitvinders zijn tot grootse inzichten gekomen terwijl ze op één oor lagen.

De klassieke duiding van dromen:

Terwijl de wetenschappelijke uitleg je dromen aan persoonlijke eigenschappen koppelt, associëren klassieke dromenduiders je dromen vooral met je innerlijke toestand:

? Je bent naakt in het openbaar Als je droomt dat je naakt bent, voel je schaamte. Als je bijvoorbeeld droomt dat je naakt op je werk bent, kan dat betekenen dat je voelt dat je baas en je collega's dwars door je heen kijken en dat je minderwaardig bent ten opzichte van hen. Naaktheid in dromenland staat dus voor een lage zelfwaarde en moeite met bepaalde sociale relaties.

? Je wordt achternagezeten Als iemand je achtervolgt in een droom, staat de achtervolger symbool voor een oud trauma of een probleem dat je nog niet hebt opgelost. Het opgejaagd worden zelf is een teken van depressie of zelfverwijten.

? Je valt Dromen over een val van een hoog gebouw of een rots betekent dat je een risico genomen hebt in het leven en je nu zorgen maakt over de gevolgen van je keuze. Valdromen kunnen ook symboliseren dat je gestrest bent en de controle over je leven kwijt bent.

? Je bent verdwaald Veel mensen dromen dat ze verdwaald zijn. Als je dat in dromenland overkomt, betekent dat dat je je in het echte leven onzeker voelt over een nieuwe situatie. Het kan zijn dat je je te veel zorgen maakt en jezelf wegcijfert.

? Je tanden vallen uit Als je tanden uitvallen in je dromen, kan dat betekenen dat je voelt dat je gezichtsverlies lijdt. Het kan ook symbool staan voor een nederlaag of een gekrenkte trots.

? Je hebt seks Seks in een droom kan staan voor onuitgesproken gevoelens voor degene met wie je seks hebt. Het kan gaan om een intimiteit die je niet tot uitdrukking brengt, of onbeantwoorde gevoelens, niet noodzakelijkerwijs van seksuele aard.

? Je vliegt Als je in een droom vrolijk rondzweeft, voel je je vrij – wellicht omdat je net een moeilijk probleem hebt opgelost of omdat er een last van je schouders is gevallen. Maar als je bang bent om te vallen terwijl je vliegt, kan dat betekenen dat je in een penibele situatie bent beland.

Lees meer over dromen en de duiding ervan

Wij vergelijken de nieuwe en klassieke dromenduiding en bieden een verrassend kijkje in dromenland. Wist je bijvoorbeeld dat patiënten kunnen dromen op de operatietafel? Lees meer in Wetenschap in Beeld 10/2015:

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: