Top bijna-doodervaring teaser

3 extreme bijna-doodervaringen: Zo werkt het

Een verblindend licht en een donkere tunnel. Tot nu toe was de wetenschap sceptisch over bijna-doodervaringen. Maar uit nieuw onderzoek blijkt dat er in de laatste momenten van het leven een explosie van signaalstoffen in de hersenen plaatsvindt.

7 juli 2016 door Gorm Palmgren en Rikke Jeppesen

1. Verblindend licht en tunnels komen door zuurstofgebrek

Patiënten die een bijna-doodervaring hebben gehad, beschrijven vooral twee verschijnselen: een lange tunnel en een verblindend licht.

Uit onderzoek blijkt dat 31 procent van de mensen die een bijna-doodervaring hebben gehad, ervaart door een tunnel te lopen, terwijl 23 procent een fel licht ziet.

Nu heeft de wetenschap een natuurlijke verklaring voor beide verschijnselen.

Als het hart stilvalt, stokt de zuurstoftoevoer naar het hele lichaam. In het gevoelige netvlies van het oog leidt dat ertoe dat de zenuwuiteinden van buiten naar binnen op zwart gaan. Daardoor ontstaat er een soort tunnelvisie bij de patiënt.

Als het hart weer opgestart wordt, keert de zuurstof terug en worden de zenuwsignalen hervat. Dit wordt in de hersenen geregistreerd als felle lichtflitsen.

2. Buitenlichamelijke ervaring komt door verward hersencentrum

Een van de meest surrealistische ervaringen is het gevoel dat de ziel het lichaam verlaat. Mensen die bijvoorbeeld een hartstilstand hebben meegemaakt, hebben dit beschreven. Patiënten vertellen over een bijna-doodervaring waarbij ze het gevoel hadden uit hun lichaam getrokken te worden en als toeschouwer in de lucht te hangen.

De arts Olaf Banke vond een verklaring voor dit verschijnsel toen hij in 2002 een epilepsiepatiënt behandelde met elektroden die de zenuwsignalen van de hersenen met zwakstroom beïnvloedden.

Als hij de elektroden op een bepaald gebied achter in de hersenen aanbracht, ervoer de patiënt dat haar lichaam dieper wegzakte in het ziekenhuisbed.

Wanneer de arts de stroomsterkte opvoerde, had de patiënt het gevoel dat ze lichter werd en opsteeg tot het plafond, vanwaar ze naar haar eigen lichaam keek.

Het ging om de zogeheten angular gyrus, een gebied in de pariëtale kwab dat ervoor zorgt dat we onze positie in een ruimte kennen.

Als dit hersengebiedje uit balans raakt, bijvoorbeeld doordat de zenuwsignalen verstoord worden door elektroden of grote hoeveelheden signaalstoffen, treedt er een soort kortsluiting op, die een buitenlichamelijke ervaring kan veroorzaken.

3. Hallucinaties ontstaan als de droommodus wordt ingeschakeld

Droomachtige hallucinaties worden gemeld door veel patiënten die een hartstilstand hebben overleefd. Bijna een derde zegt op de grens tussen leven en dood overleden bekenden te zijn tegengekomen, en 29 procent vertelt over een hemels landschap. 13 procent ziet zijn leven aan zich voorbijtrekken.

Kevin Nelson, hoogleraar neurologie aan de University of Kentucky in de VS denkt dat dit soort bijna-doodervaringen ontstaan als de hersenen twee bewustzijnstoestanden vermengen.

Een daarvan is ons gewone bewustzijn, terwijl het andere normaal gesproken alleen optreedt tijdens het dromen in de zogeheten remslaap.

Tijdens de remslaap ben je bewust, en daardoor onthoud je je dromen als je wakker wordt. Een droom is een bijzondere bewustzijnstoestand waarbij de hersenen oude herinneringen, gedachten en fantasieën op één grote hoop gooien.

Volgens Kevin Nelson kan het brein tijdens het sterven zodanig uit balans worden gebracht dat het de verkeerde bewustzijnstoestand activeert, waardoor de patiënt een droomachtige ervaring heeft.

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: