volcano planet

Waar zijn de actiefste vulkanen?

Verschillende planeten in ons zonnestelsel hebben een extremer klimaat dan de aarde. Geldt dat ook voor de vulkanische activiteit?

4 februari 2014

Van alle bekende hemellichamen in het zonnestelsel is de Jupitermaan Io veruit het actiefst. Op Io zijn er honderden actieve vulkanen, en soms zijn de uitbarstingen zo hevig dat het vulkanisch materiaal zeker 400 kilometer de ruimte in wordt geschoten. Het hele oppervlak van de maan wordt in een miljoen jaar onder verse lava bedolven en is dus al duizenden keren vernieuwd.

Wrijvingsweerstand creëert hitte

De oorzaak van het vulkanisme is de hitte binnen in de maan. Io heeft het zo warm doordat Jupiter constant aan hem rukt en trekt. Io is de binnenste van de vier grote manen van Jupiter, en twee andere manen, Europa en Ganymedes, geven hem zijn elliptische baan, waardoor de zwaartekracht van Jupiter wisselend op hem inwerkt. Io verandert dan ook steeds van vorm, en de wrijvingsweerstand in de maan creëert de extreme hitte.

Uit nieuw onderzoek blijkt dat de hitte vooral in de laag vlak onder de korst gaat zitten. Het gesteente wordt hier vloeibaar en de druk stijgt. Bij het kleinste barstje komt er daardoor al lava uit de bodem.

Drie soorten uitbarstingen op Io

De honderden uitbarstingen op Io vallen uiteen in drie categorieën, die variëren in kracht en duur.

Explosieve erupties De kilometerhoge lavafontein van de plotselinge erupties houdt weken of maanden aan.

Stromende erupties De uitbarstingen duren jaren en verspreiden lava duizenden kilometers.

Kleine erupties De vrij kleine erupties ontstaan in oude vulkaankraters, waar ze lavameren vormen.

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: