Challenger explosie

De 5 ergste rampen in de ruimte

Exploderende ruimteveren, falende veiligheidsvoorzieningen en technische tekortkomingen. Er zijn flink wat slachtoffers gevallen in de ruimte. Dit is een lijst van enkele van de ergste ruimterampen.

29 juni 2016 door Babak Arvanaghi

5. Sojoez 1

De kosmonaut Vladimir Komarov was de eerste ruimtereiziger die omkwam. Op 23 april 1967 kwam hij in een baan om de aarde, en meteen raakte hij in de problemen.

Een zonnepaneel dat de helft van de benodigde elektriciteit aan boord van het vaartuig moest leveren, klapte niet uit. Komarov sloeg en trapte tegen de romp om een handje te helpen, maar dat mocht niet baten.

Het commandocentrum op aarde besloot de Sojoez 2 met drie kosmonauten aan boord te lanceren om hem te hulp te schieten, maar het weer stak daar een stokje voor.

Komarov keerde terug met het beetje stroom dat hij nog had. In de dampkring vouwde hij de parachute uit die de afdaling moest afremmen, maar ook die weigerde dienst. Tot overmaat van ramp raakte de noodparachute verstrikt in de hoofdparachute.

Vloekend en tierend stortte Komarov zijn dood tegemoet.

4. Sojoez 11

Ruim drie weken waren de kosmonauten Georgi Dobrovolski, Viktor Patsajev en Vladislav Volkov aan boord van het Russische ruimtestation Saljoet 1. Op 30 juni 1971 was het tijd om terug te keren met hun Sojoez 11-ruimtevaartuig.

De landing verliep ogenschijnlijk volgens plan, maar toen een bergingsteam het vaartuig bereikt had en het luik opende, trof het de drie kosmonauten dood aan. Ze hadden donkerblauwe plekken op hun huid en er droop bloed uit hun neus en oren.

Uit onderzoek bleek dat er een luchtventiel was gesprongen. Alle zuurstof aan boord was de ruimte in verdwenen, en de kosmonauten waren de eerste – en tot nu toe enige – slachtoffers van het vacuüm van de ruimte.

De drie Russen kwamen op 168 kilometer hoogte om, waarmee ze de enige mensen zijn die zijn gestorven in de ruimte.

3. Sojoez 18a

Er vielen geen doden tijdens deze Russische missie, maar het scenario zou zo in Hollywood verzonnen kunnen zijn.

Op 5 april 1975 zetten de kosmonauten Vasili Lazarev en Oleg Makarov koers naar de ruimte, maar nog geen vijf minuten na de lancering begon het vaartuig plotseling snel te dalen.

De kosmonauten werden blootgesteld aan 21,3 g, maar wisten alert te blijven en de parachute uit te klappen die voor de landing bedoeld was. Daardoor kregen ze een zachte landing, maar de ellende was nog niet voorbij.

Ze waren op een berghelling terechtgekomen, en de capsule begon naar een ravijn van 150 meter diep te glijden. De mannen leken ten dode opgeschreven. Op het laatste moment gebeurde er echter een wonder: de uitgevouwen parachute bleef aan een boom haken, waardoor het vaartuig vlak voor de rand van de afgrond tot stilstand kwam.

2. Columbia

Twee weken lang waren de zeven astronauten aan boord van het ruimteveer Columbia in een baan om de aarde geweest, en op 1 februari 2003 was het tijd om terug te keren naar huis.

Maar de astronauten zouden nooit meer thuiskomen: 16 minuten voor de geplande aankomst werd het ruimteveer verpulverd in de dampkring. De astronauten waren op slag dood, en er zijn 85.000 brokstukjes gevonden in het westen van Texas.

Het ongeluk werd veroorzaakt doordat een stukje isolatieschuim tijdens de lancering was losgekomen en een hitteschild had beschadigd. Het ruimteveer was daardoor niet bestand tegen de hitte en ging voor het oog van de camera in vlammen op.

1. Challenger

73 seconden na de lancering ontplofte het ruimteveer Challenger in een enorme vuurbal. Alle zeven astronauten aan boord kwamen om – maar niet ten gevolge van de explosie.

De oorzaak van de explosie op 28 januari 1986 was een rubberen afdichtring – een zogeheten O-ring – die niet goed functioneerde. Daardoor bereikte het vuur van de lanceerraketten de brandstoftank, die ontplofte.

Een kleine anderhalve maand na het ongeluk werd de bemanningsmodule op 30 meter diepte in zee gevonden. De astronauten zaten nog in de riemen, en uit forensisch onderzoek bleek dat ze niet op slag dood waren.

Ze hadden de explosie overleefd, maar werden vervolgens blootgesteld aan een zeer sterke drukdaling, die hun vermoedelijk fataal werd voordat de module met 200 g insloeg op het water.

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: