Vriesdood

Chirurg doodt zijn patiënten en wekt ze weer tot leven

Een Amerikaanse chirurg vriest zijn patiënten dood voordat hij in ze gaat snijden om hun leven te redden. Dat klinkt misschien raar, maar het kan heel zinvol zijn om dode mensen te opereren, om hersenbeschadiging te voorkomen.

11 januari 2016 door Gorm Palmgren

Een jonge man wordt in zijn buik geraakt door een kogel die met 900 meter per seconde aankomt. Hij loopt complexe verwondingen op en het bloed gutst eruit.

Het bloedverlies is zo groot dat de man nog maar een paar uur te leven heeft, en als hij in het ziekenhuis aankomt, moeten de artsen eerst de bloedingen stelpen.

Maar als het hart niet veel later dreigt te stoppen vanwege het tekort aan bloed, beseffen de artsen dat ze zijn leven alleen kunnen redden door hem eerst dood te maken.

Operatie op dood lichaam redt levens

Dat klinkt misschien raar, maar in situaties als deze is de tijd de doorslaggevende factor. De hersenen kunnen niet meer dan vijf minuten zonder zuurstof. Als de bloedsomloop langer stilligt, raken ze onherstelbaar beschadigd. En na tien minuten is de patiënt onherroepelijk hersendood of raakt hij blijvend in coma.

De ervaren chirurg Samuel Tisherman van de University of Pittsburgh in de VS heeft een onconventionele oplossing voor dit probleem bedacht. Hij koelt de patiënt zo sterk af dat het hart en de hersenen het niet meer doen, wat in feite betekent dat de dood is ingetreden.

Dankzij de lage temperatuur raken de vitale organen niet beschadigd, maar komen ze in een soort sluimertoestand. Als de operatie geslaagd is, wekt Tisherman de patiënt weer tot leven door hem op te warmen.

De ontwikkelingen worden op de voet gevolgd door het Amerikaanse bedrijf Alcor, dat in Arizona 139 lichamen in de diepvries heeft liggen. Het is de bedoeling om ze tot leven te wekken als er een genezing ontdekt is voor de ziekte waar ze aan zijn overleden.

Leven is een voorwaarde voor de dood

Het idee om mensenlevens te redden door lichamen zodanig af te koelen dat alle processen stil komen te liggen, is zo gek nog niet, want een mens moet leven om te kunnen sterven.

Als het hart er onder natuurlijke omstandigheden mee ophoudt en de hersenen geen zuurstof meer krijgen, sterven de hersencellen niet af door het zuurstofgebrek zelf.

Door het ontbreken van zuurstof treedt er een groot aantal biochemische reacties op in het hersenweefsel, die er onder meer toe leiden dat er giftige vrije radicalen vrijkomen, dat zich vocht ophoopt en dat er schadelijke enzymen geproduceerd worden.

Dit is dodelijk voor de hersencellen, maar de biochemische processen treden alleen op als het lichaam er warm genoeg voor is. Als de patiënt wordt gekoeld tot 10 graden, worden de processen die tot de dood leiden stilgelegd en heeft de chirurg meer tijd om de patiënt te redden.

Operatie wordt zonder toestemming uitgevoerd

Het is nog niet openbaar gemaakt hoeveel patiënten dr. Tisherman heeft gedood en weer tot leven gewekt.

De 'chirurg des doods' mag alleen patiënten met schotwonden opereren die stervende zijn door bloedverlies, en omdat hij hun niet om toestemming kan vragen, komen de resultaten van zijn operaties maar mondjesmaat naar buiten.

Kijk mee met een operatie op een dood lichaam

In ons uitgebreide artikel in Wetenschap in Beeld 2/2016 nemen we je mee de operatiekamer in en krijg je een kijkje achter de schermen bij een operatie op een dode.

DE LIJKENDOKTER

Dr. Samuel Tisherman van de University of Pittsburgh in Pennsylvania is het brein achter de nieuwe 'doodschirurgie'.

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: