Hoe vermijden vogels botsingen?

Ik vraag me vaak af hoe enorme zwermen vogels, spreeuwen bijvoorbeeld, kunnen navigeren zonder dat ze tegen elkaar op vliegen. Hoe doen ze dat precies?

1 september 2009

Italiaanse en Franse onderzoekers hebben net de resultaten van drie jaar onderzoek naar spreeuwenzwermen. Ze onderzochten waarom sommige vogelsoorten in enorme zwermen kunnen vliegen zonder te botsen. Ten eerste hebben die soorten geweldige vliegvaardigheden en een zeer ontwikkelde communicatie. Vogels in zwermen zijn klein, snel en licht. Ze bewegen hun kop pijlsnel om zich te oriënteren en hebben een stijf skelet dat geschikt is voor een snelle verandering van richting. Ten tweede – en dat was verrassend – letten de vogels niet alleen, zoals werd aangenomen, op de naaste buren in de zwerm, maar ze navigeren ten opzichte van 6-7 vogels, die dichtbij of iets verder weg zijn, of half achter andere vogels schuilgaan, maar zich altijd in een straal van 0,5-2 meter bevinden. Als de vogels een paar andere vogels in de zwerm in de gaten houden, komen er geen botsingen en werkt de zwerm als één groot organisme. Dit gedrag verklaart ook waarom een zwerm steeds van vorm kan veranderen – kan uitdijen en samentrekken – zonder dat groepjes vogels aan de rand moeten afhaken. Ook verklaart het model hoe een zwerm zo snel weer bij elkaar is nadat die uiteenviel, bijvoorbeeld als er een roofvogel door de zwerm is gevlogen. En vogels vliegen juist in een zwerm om aanvallen van roofvogels te vermijden. Die raken in de war van zoveel vogels, en kunnen dan niet meer op één vogel focussen.

Bekijk ook ...

ONTVANG DE NIEUWSBRIEF VAN WETENSCHAP IN BEELD

Je ontvangt je gratis special, Onze extreme hersenen, als download zodra je je hebt aangemeld voor onze nieuwsbrief.

Ook gelezen

Niet gevonden wat je zocht? Zoek hier: