Plant vangt wormen met blaadjes
De Braziliaanse plant Philcoxia minensis groeit in de droge streek Cerrado. Hij heeft het probleem van leven op arme grond op een unieke wijze opgelost.
- 11.07.2012
De plant is zo’n 25 centimeter hoog en heeft paarsblauwe bloemen. Zijn kleverige blaadjes zitten onder de grond en zijn niet groter dan een speldenknop. Ze trekken rondwormen aan, die eraan blijven plakken. Uit een aantal klieren scheiden de bladeren een kleverig, enzymhoudend slijm af. Dit omhult de wormen en breekt ze af, zodat de plant ze kan verteren en op die manier aan zijn broodnodige voedsel kan komen.
Andere planten kunnen ook wel diertjes vangen en verteren, maar de methode met de ondergrondse bladeren is nog nooit eerder waargenomen. Daarom wist Rafael Oliveira van de universiteit van Campinas in São Paulo niet wat hij zag toen hij met zijn microscoop de rondwormen van circa een millimeter lang die op de ondergrondse bladeren zaten, ontdekte.
Philcoxia minensis wortelt in voedselarme grond. Met onderaardse blaadjes kan hij wormen aantrekken en verteren.
Eerst dacht hij dat ze daar voedsel zochten in de vorm van schimmels of bacteriën. Maar na proeven bleek dat de plant de wormen opneemt, en dat deze één procent uitmaken van zijn totaal aan voedingsstoffen. Dit percentage is veel groter dan wat je ziet bij andere vleesetende planten.
Rafael Oliveira en zijn collega’s zoeken nu uit hoe Philcoxia minensis rondwormen aantrekt – en wellicht ook andere diertjes onder de grond. Ze kunnen in elk geval niet uitsluiten dat de plant méér beestjes op zijn eiwitrijke menu heeft staan.
Enzym lost wormpjes op
De onderaardse blaadjes van de plant trekken rondwormen aan, die eraan vast blijven plakken. Vervolgens scheiden klieren in de bladeren een kleverig, enzymhoudend slijm af, dat de wormen inkapselt en ze oplost. Daardoor kan de plant ze verteren en komt hij aan zijn broodnodige voeding in de verhoudingsgewijs schrale leefomgeving in Brazilië.
Op het microscoopbeeld zijn de klieren op het blad te zien, die slijm uitscheiden om wormen op te lossen. 1: Zandkorrel, 2: Klieren, 3: Wormen

