Welkom bij nr. 6/2012

Op pagina 20 beginnen we een nieuwe serie, die je van tijd tot tijd in het blad kunt tegenkomen: Uit de ivoren toren. We gaan in op uitvindingen die ooit in de wetenschap bedacht zijn – en later in het dagelijks leven terecht zijn gekomen. In deze aflevering gaat het over de ledlamp, die zich verrassend positief ontwikkeld heeft.

Hopelijk doet het eiwit Draco het ook zo goed. Het zou wel eens het belangrijkste wapen in de ziektebestrijding kunnen worden sinds de penicilline. Het eiwit, waarover je alles kunt lezen op pagina 40-45, is ontworpen om cellen met een virus op te sporen en die tot zelfmoord te dwingen, zodat de ziekte zich niet kan verspreiden. Artsen hebben het supereiwit getest op 15 virussen, en de behandeling pakte in alle gevallen goed uit. Een medicijn dat goedgekeurd wordt voor mensen, zal echter nog wel een jaar of tien op zich laten wachten. Dus houd Wetenschap in Beeld in 2022 in de gaten – misschien nemen we dan Draco wel onder de loep in ‘Uit de ivoren toren’.

Bestralingskanon stelt zich in op goud

Artsen zetten goud in tegen kanker. Als de kostbare deeltjes in de tumor worden gespoten, schiet het bestralingskanon vaker raak.

Planten leren weer wat fotosynthese is

Planten doen al een miljard jaar aan fotosynthese. Nu leren ze – van bacteriën! – de zonne-energie beter te benutten.

Het heelal van buitenaf bekeken

Om erachter te komen welke vorm het heelal heeft, moeten we het van buitenaf bekijken – en dat gaat niet. Toch doen onderzoekers een poging daartoe. Is het heelal een toeter, een zadel of een voetbal?

Sediba verdeelt en heerst

Voorouder of evolutionaire vergissing? De vondst van 1,5 miljoen jaar oude skeletten verdeelt de paleontologen.

Lees ook:

De ledlamp veroverde de wereld in 10 jaar
Slaven moesten Amerika rijk maken.
Nieuw supereiwit gaat op alle virussen af.
Gestreste luiaards gaan een tijdje kuren.
In cijfers: de extreme wereld van insecten.

Lezersservice – hier vind je meer over de onderwerpen:

De ledlamp veroverde de wereld in 10 jaar

http://ec.europa.eu/information_society/newsroom/cf/fiche-dae.cfm?action...
http://www.philipslumileds.com/
http://www.ci.la.ca.us/bsl/
Physica Status Solidi A, vol.208, no.1, p.17, januar 2011
MRS Bulletin, Vol.36, september 2011
Grækernes demokrati byggede på slaveri
http://www.metmuseum.org/toah/hd/angk/hd_angk.html
Keith Bradley & Paul Cartledge (eds.): The Cambridge World History of Slavery, Volume 1. The Ancient Mediterranean World, Cambridge University Press, 2011.
Moses I. FInlay: Classical Slavery, Frank Cass 2000.
Nieuw supereiwit gaat op alle virussen af
PLoS ONE, 7/2011, Vol6, e22572
Nature, 15/9/2005, Vol437, s356
Genome Res, 8/2009, Vol19, s1441
Lancet, 7/11/2009, Vol374, s1597
Gestreste luiaards gaan een tijdje kuren
www.ARKive.org: sloths
www.IUCNredlist.org: sloths
Gilmore et. al: Sloth Biology, Brazilian Journal of Medical and Biological Research, Jan. 2001, 34(1): 9-25

Bestralingskanon stelt zich in op goud

http://www.nanotech.dtu.dk/
Biomaterials 32 (2011) 2334-2341: ”64Cu loaded liposomes as positron emission tomography imaging agents”.
In cijfers: de extreme wereld van insecten
www.newswise.com/articles/view/583222
http://insectzoo.msstate.edu/Students/basic.numbers.html
http://entnemdept.ufl.edu/walker/ufbir/chapters/chapter_34.shtml
http://species.asu.edu/2009_species02
http://www.gcaudio.com/resources/howtos/loudness.html

1,5 miljoen jaar oude hand is modern

Science (2011): Vol. 333 no. 6048 pp. 1402-1423
Science (2011): Vol. 333 no. 6048 pp. 1370-1375
Science (2010): Vol. 328 no. 5975 pp. 195-208
http://www.sciencemag.org/site/extra/sediba/index.xhtml
http://www.cradleofhumankind.co.za/index.html
http://www.esrf.eu/

Bacteriën geven plantengroei een zetje

Plant Physiology, Salisbury Ross, Edition 4, 1991, Frank Salisbury and Cleon Ross
The Molecular Biology of Cyanobacteria (Advances in Photosynthesis and Respiration), D.A. Bryant; February 28, 1995; Edition 1
http://bioenergy.asu.edu/photosyn/education/photointro.html
http://www.newscientist.com/article/mg20928001.500-a-bluegreen-revolutio...

Het heelal van buitenaf bezien

http://luth2.obspm.fr/~luminet/etopo.html
http://abyss.uoregon.edu/~js/21st_century_science/lectures/lec27.html
http://abyss.uoregon.edu/~js/cosmo/lectures/lec15.html
http://arxiv.org/ftp/physics/papers/0509/0509171.pdf
http://www.astro.virginia.edu/~dmw8f/BBA_web/unit05/unit5.html